{
    "componentChunkName": "component---src-templates-lesson-js",
    "path": "/تركيب-و-استخلاص-بعض-المركبات-العضوية/الكيمياء-في-الحياة-اليومية/آداب-و-فلسفة-سنة-ثانية-ثانوي",
    "result": {"data":{"lesson":{"uuid":"6178ce0b-b1da-4717-ba6a-6e0b01373641","title":"تركيب و استخلاص بعض المركبات العضوية","level":"سنة ثانية ثانوي","division":"آداب و فلسفة","domain":"الإنسان و المادة","unite":"الكيمياء في الحياة اليومية","description":"الأنواع الكيميائية الطبيعية و الاصطناعية، مراحل استخلاص زيت الخزامى، تركيب الأسبرين و عطر الموز، و صناعة الصابون بالتصبن — درس كيمياء ثانية ثانوي","excerpt":"الأنواع الكيميائية الطبيعية و الاصطناعية يستعمل الإنسان مركبات عضوية في حياته اليومية: عطور، أدوية، مواد حافظة، منظفات… نصنفها حسب مصدرها، مثلا العطور ثلاثة أصن","banner":"chemistry","thumbnailUrl":"https://media.benahmed.education/site/thumbnails/chemistry.webp?v=2","html":"<h3>الأنواع الكيميائية الطبيعية و الاصطناعية</h3>\n<p class=\"paragraph\">يستعمل الإنسان مركبات عضوية في حياته اليومية: عطور، أدوية، مواد حافظة، منظفات… نصنفها حسب مصدرها، مثلا العطور ثلاثة أصناف:</p>\n<ul class=\"paragraph unorderedList\">\n<li class=\"paragraph\" style=\"font-size:1em\"><strong>طبيعية</strong>: تستخرج من النباتات أو توجد في الطبيعة</li>\n<li class=\"paragraph\" style=\"font-size:1em\"><strong>شبيهة بالطبيعية</strong>: جزيئاتها هي نفس جزيئات الطبيعية لكن نحصل عليها بالتركيب</li>\n<li class=\"paragraph\" style=\"font-size:1em\"><strong>اصطناعية</strong>: جزيئاتها لا توجد في الطبيعة</li>\n</ul>\n<h3>الاستخلاص</h3>\n<p class=\"paragraph\">هو فصل نوع كيميائي عن المادة الطبيعية التي يوجد فيها. مثال: استخلاص زيت الخزامى من أزهارها.</p>\n<h4>مراحل الاستخلاص</h4>\n<ol class=\"paragraph orderedList\">\n<li class=\"paragraph\" style=\"font-size:1em\"><strong>التقطير المائي</strong>: نسخن الأزهار مع الماء المقطر، فيسحب البخار الزيت معه، ثم يتكثف في المبرد. نحصل على القطارة: خليط من الماء و الزيت</li>\n<li class=\"paragraph\" style=\"font-size:1em\"><strong>التمليح</strong>: نضيف ملح الطعام\n<span class=\"katex\"><span class=\"katex-mathml\"><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\"><semantics><mrow><mi mathvariant=\"normal\">N</mi><mi mathvariant=\"normal\">a</mi><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mi mathvariant=\"normal\">l</mi></mrow><annotation encoding=\"application/x-tex\">\\mathrm{NaCl}</annotation></semantics></math></span><span class=\"katex-html\" aria-hidden=\"true\"><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.6944em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">NaCl</span></span></span></span></span>\nإلى القطارة، فيقل انحلال الزيت في الماء المالح</li>\n<li class=\"paragraph\" style=\"font-size:1em\"><strong>الاستخلاص بمذيب</strong>: نضيف مذيبا عضويا (السيكلوهكسان) ينحل فيه الزيت أكثر من الماء و لا يمتزج بالماء، و نرج الخليط في حبابة التركيز</li>\n<li class=\"paragraph\" style=\"font-size:1em\"><strong>الفصل</strong>: نترك الخليط يركد فيتشكل طوران، ثم نفتح الصنبور لنفصل الطور المائي</li>\n<li class=\"paragraph\" style=\"font-size:1em\"><strong>التجفيف</strong>: نضيف إلى الطور العضوي مادة مجففة (كربونات البوتاسيوم أو كبريتات المغنزيوم اللامائية) لنزع ما بقي من الماء، ثم نرشح</li>\n</ol>\n<p class=\"paragraph\"><img src=\"https://media.benahmed.education/uploads/7ba4c533-8da7-4afa-9176-e6eef887ca50.svg\" alt=\"حبابة التركيز: الطور العضوي فوق الطور المائي\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\"></p>\n<p class=\"paragraph\">يطفو الطور الأقل كثافة فوق الآخر، و الطوران لا يمتزجان لأن المذيب العضوي لا ينحل في الماء.</p>\n<h3>التركيب</h3>\n<p class=\"paragraph\">هو الحصول على نوع كيميائي بتفاعل كيميائي انطلاقا من أنواع كيميائية أخرى، في المخبر أو في المصنع. يسمح بإنتاج كميات كبيرة و بتكلفة أقل من الاستخلاص، و بإنتاج أنواع لا توجد في الطبيعة.</p>\n<h4>تركيب الأسبرين</h4>\n<p class=\"paragraph\">الأسبرين هو حمض الأستيل ساليسيليك، دواء للآلام و الحمى. ينتج من تفاعل بلاماء حمض الخل مع حمض الساليسيليك:</p>\n<p><span class=\"katex-display\"><span class=\"katex\"><span class=\"katex-mathml\"><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"block\"><semantics><mrow><mrow><mo stretchy=\"false\">(</mo><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>3</mn></msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><msub><mo stretchy=\"false\">)</mo><mn>2</mn></msub><mi mathvariant=\"normal\">O</mi></mrow><mo>+</mo><mrow><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mo lspace=\"0em\" rspace=\"0em\">−</mo><msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mn>6</mn></msub><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>4</mn></msub><mo lspace=\"0em\" rspace=\"0em\">−</mo><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">H</mi></mrow><mo>→</mo><mrow><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>3</mn></msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mo lspace=\"0em\" rspace=\"0em\">−</mo><msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mn>6</mn></msub><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>4</mn></msub><mo lspace=\"0em\" rspace=\"0em\">−</mo><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">H</mi></mrow><mo>+</mo><mrow><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>3</mn></msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">H</mi></mrow></mrow><annotation encoding=\"application/x-tex\">\\mathrm{(CH_3CO)_2O}+\\mathrm{HO{-}C_6H_4{-}COOH}\\rightarrow\\mathrm{CH_3COO{-}C_6H_4{-}COOH}+\\mathrm{CH_3COOH}\n</annotation></semantics></math></span><span class=\"katex-html\" aria-hidden=\"true\"><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:1em;vertical-align:-0.25em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mopen\">(</span><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">3</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord mathrm\">CO</span><span class=\"mclose\"><span class=\"mclose\">)</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">2</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord mathrm\">O</span></span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2222em;\"></span><span class=\"mbin\">+</span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2222em;\"></span></span><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.8333em;vertical-align:-0.15em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">HO</span><span class=\"mord\"><span class=\"mord\">−</span></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">6</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">4</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord\">−</span></span><span class=\"mord mathrm\">COOH</span></span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2778em;\"></span><span class=\"mrel\">→</span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2778em;\"></span></span><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.8333em;vertical-align:-0.15em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">3</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord mathrm\">COO</span><span class=\"mord\"><span class=\"mord\">−</span></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">6</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">4</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord\">−</span></span><span class=\"mord mathrm\">COOH</span></span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2222em;\"></span><span class=\"mbin\">+</span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2222em;\"></span></span><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.8333em;vertical-align:-0.15em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">3</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord mathrm\">COOH</span></span></span></span></span></span></p>\n<p class=\"paragraph\">بلاماء حمض الخل + حمض الساليسيليك ← الأسبرين + حمض الخل</p>\n<h4>تركيب عطر الموز</h4>\n<p class=\"paragraph\">عطر الموز هو خلات الإيزوأميل، إستر ينتج من تفاعل حمض الخل مع الكحول الإيزوأميلي (تفاعل الأسترة):</p>\n<p><span class=\"katex-display\"><span class=\"katex\"><span class=\"katex-mathml\"><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\" display=\"block\"><semantics><mrow><mrow><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>3</mn></msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">H</mi></mrow><mo>+</mo><mrow><msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mn>5</mn></msub><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>11</mn></msub><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">H</mi></mrow><mo>⇌</mo><mrow><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>3</mn></msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><msub><mi mathvariant=\"normal\">C</mi><mn>5</mn></msub><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>11</mn></msub></mrow><mo>+</mo><mrow><msub><mi mathvariant=\"normal\">H</mi><mn>2</mn></msub><mi mathvariant=\"normal\">O</mi></mrow></mrow><annotation encoding=\"application/x-tex\">\\mathrm{CH_3COOH}+\\mathrm{C_5H_{11}OH}\\rightleftharpoons\\mathrm{CH_3COOC_5H_{11}}+\\mathrm{H_2O}\n</annotation></semantics></math></span><span class=\"katex-html\" aria-hidden=\"true\"><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.8333em;vertical-align:-0.15em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">3</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord mathrm\">COOH</span></span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2222em;\"></span><span class=\"mbin\">+</span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2222em;\"></span></span><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.8333em;vertical-align:-0.15em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">5</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">11</span></span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord mathrm\">OH</span></span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2778em;\"></span><span class=\"mrel\">⇌</span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2778em;\"></span></span><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.8333em;vertical-align:-0.15em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">3</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord mathrm\">COO</span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">C</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">5</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">11</span></span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2222em;\"></span><span class=\"mbin\">+</span><span class=\"mspace\" style=\"margin-right:0.2222em;\"></span></span><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.8333em;vertical-align:-0.15em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">H</span><span class=\"msupsub\"><span class=\"vlist-t vlist-t2\"><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.3011em;\"><span style=\"top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;\"><span class=\"pstrut\" style=\"height:2.7em;\"></span><span class=\"sizing reset-size6 size3 mtight\"><span class=\"mord mathrm mtight\">2</span></span></span></span><span class=\"vlist-s\">​</span></span><span class=\"vlist-r\"><span class=\"vlist\" style=\"height:0.15em;\"><span></span></span></span></span></span></span><span class=\"mord mathrm\">O</span></span></span></span></span></span></p>\n<p class=\"paragraph\">حمض الخل + كحول ⇌ إستر + ماء</p>\n<p class=\"paragraph\">تفاعل الأسترة بطيء و محدود (غير تام). نسرعه بالتسخين و بقطرات من حمض الكبريت المركز.</p>\n<h4>صناعة الصابون</h4>\n<p class=\"paragraph\">نحضر الصابون بتسخين مادة دسمة (زيت أو شحم) مع محلول قاعدي مركز (الصود\n<span class=\"katex\"><span class=\"katex-mathml\"><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\"><semantics><mrow><mi mathvariant=\"normal\">N</mi><mi mathvariant=\"normal\">a</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">H</mi></mrow><annotation encoding=\"application/x-tex\">\\mathrm{NaOH}</annotation></semantics></math></span><span class=\"katex-html\" aria-hidden=\"true\"><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.6833em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">NaOH</span></span></span></span></span>\nأو البوتاس\n<span class=\"katex\"><span class=\"katex-mathml\"><math xmlns=\"http://www.w3.org/1998/Math/MathML\"><semantics><mrow><mi mathvariant=\"normal\">K</mi><mi mathvariant=\"normal\">O</mi><mi mathvariant=\"normal\">H</mi></mrow><annotation encoding=\"application/x-tex\">\\mathrm{KOH}</annotation></semantics></math></span><span class=\"katex-html\" aria-hidden=\"true\"><span class=\"base\"><span class=\"strut\" style=\"height:0.6833em;\"></span><span class=\"mord\"><span class=\"mord mathrm\">KOH</span></span></span></span></span>\n). يدعى هذا التفاعل <strong>التصبن</strong> و هو تفاعل تام.</p>\n<h3>الأمن في المخبر</h3>\n<p class=\"paragraph\">بعض المواد المستعملة أكالة أو سريعة الاشتعال أو تنبعث منها غازات مضرة: نرتدي المئزر و النظارات الواقية و القفازات، و نعمل تحت المدخنة.</p>\n"},"exos":{"nodes":[]}},"pageContext":{"pageType":"lesson","id":"6178ce0b-b1da-4717-ba6a-6e0b01373641","title":"تركيب و استخلاص بعض المركبات العضوية","level":"سنة ثانية ثانوي","division":"آداب و فلسفة","lessonId":"6178ce0b-b1da-4717-ba6a-6e0b01373641","unitPath":"/الكيمياء-في-الحياة-اليومية/آداب-و-فلسفة-سنة-ثانية-ثانوي","levelPath":"/آداب-و-فلسفة-سنة-ثانية-ثانوي","previous":{"title":"المركبات العضوية","slug":"/المركبات-العضوية/الكيمياء-في-الحياة-اليومية/آداب-و-فلسفة-سنة-ثانية-ثانوي"},"next":{"title":"الفصل اللوني (الكروماتوغرافيا)","slug":"/الفصل-اللوني-(الكروماتوغرافيا)/الكيمياء-في-الحياة-اليومية/آداب-و-فلسفة-سنة-ثانية-ثانوي"}}},
    "staticQueryHashes": ["2765781940","2956526940","3051459005","3459843155"]}